Mijnbouwerfgoed in Milaan Blog

Achter de schermen, Collectie

Van 4 tot 9 juli werd in Milaan de driejaarlijkse conferentie van de internationale raad van musea, ICOM, gehouden. Ruim 3000 museumprofessionals uit 130 landen kwamen er samen rond het thema Museums and Cultural Landscapes. Ook Museumplein Limburg uit Kerkrade was van de partij. Medewerkers van de afdeling Collectie & Erfgoed presenteerden voor het internationale publiek een paper met het Limburgse mijnbouwerfgoed als onderwerp.

Serge Langeweg

Wetenschappelijk Medewerker Collectie & Erfgoed

Het uitgangspunt van de presentatie was dat de steenkolenmijnbouw gedurende driekwart eeuw een belangrijke rol speelde in de vorming van een economisch, sociaal en cultureel landschap in het zuidoosten van Limburg. Het mijnbouwverleden vormt dus een voorname pijler van identiteit voor de bewoners van de regio. Door dat verleden inzichtelijk te maken ontstaat er meer inzicht in het heden, onmisbare bagage om de toekomst met vertrouwen tegemoet te treden. Maar wat is de beste manier om dat mijnbouwverleden voor een breed publiek toegankelijk te maken?

Herinnering en geschiedenis 

Nu de levende getuigen van dat verleden schaars worden, is het aan culturele instellingen zoals musea om het verhaal van de mijnbouw en de mijnwerkers aan een volgende generatie over te dragen. Herinnering en geschiedenis gaan meer en meer samen. In de visie van de instellingen aan het Museumplein Limburg moeten herinnering en geschiedenis (in de zin van geschiedschrijving) een dialoog met elkaar aangaan. Herinneringen en persoonlijke verhalen geven de geschiedenis als het ware een gezicht, een persoonlijke toets. Herinneringen moeten echter ook object zijn van wetenschappelijk historisch onderzoek, zodat ze kunnen worden geplaatst in een bredere context van het geschiedenisverhaal.

Museumplein Limburg in Kerkrade

Die dialoog tussen herinnering en geschiedenis krijgt vorm in de wijze waarop de instellingen aan het Museumplein Limburg met het mijnbouwverleden omgaan. Dat blijkt uit de ontsluiting van de grote mijnbouwcollectie voor een breed publiek. Wetenschappelijk onderzoek wordt daarbij gecombineerd met persoonlijke herinneringen van oud-mijnwerkers.  Die samenhang tussen herinnering en geschiedenis kwam ook naar voren in een aantal grote projecten die de laatste jaren werd uitgevoerd, zoals Mijn Verleden Mijn Toekomst (2010-2012)  en de productie Zwart, een driedelige documentaire over de Nederlandse mijnbouwgeschiedenis, die speciaal werd ontwikkeld voor Columbus earth theater, een van de drie instellingen aan het Museumplein Limburg.